Endometriozis Neden Olur?
Endometriozisin kesin nedeni henüz tam olarak bilinmemekle birlikte, hastalığın oluşumunu açıklamak için çeşitli teoriler ortaya atılmıştır. Bu teorilerden bazıları şunlardır:
1. Genetik Yatkınlık
Endometriozis, genetik bir eğilim gösterebilir. Ailesinde endometriozis öyküsü olan kadınlarda bu hastalığın görülme olasılığı daha yüksektir. Bazı etnik gruplarda (örneğin beyaz ırkta) daha sık gözlemlenmiştir.
2. Retrograd Menstrüasyon (Geriye Doğru Adet) Teorisi
En sık kabul gören teorilerden biridir. Bu teoriye göre adet kanı, vajina ve dış ortam yerine fallop tüpleri aracılığıyla karın boşluğuna akar. Bu akıntı, içinde endometriyal hücreleri taşır ve bu hücreler karın boşluğuna yerleşip çoğalabilir.
3. Bağışıklık Sistemi Bozuklukları
Normalde vücut, rahim dışına yerleşen endometriyal dokuları yok etmelidir. Ancak bağışıklık sistemi düzgün çalışmazsa bu dokular hayatta kalıp çoğalabilir. Endometriozisli kadınlarda otoimmün hastalıklar ve bazı kanser türlerine daha sık rastlandığı gözlemlenmiştir.
4. Kan veya Lenf Yoluyla Yayılma
Bazı bilim insanları, endometriyal hücrelerin kan damarları veya lenf sistemi aracılığıyla vücudun diğer bölgelerine taşındığını ve buralarda odaklar oluşturduğunu öne sürmektedir.
5. Diğer Teoriler
-
Embriyonik hücre dönüşümü: Hormonlar veya bağışıklık sistemi etkisiyle embriyonik hücreler endometriyal hücrelere dönüşebilir.
-
Çevresel toksinler: Özellikle dioksin gibi çevresel kirleticilerin hormonal dengeyi bozarak endometriozise yol açabileceği düşünülmektedir.